Filial Terapi

Filial Terapi Nedir? Ebeveyn ve Çocuk Arasındaki İlişkiyi Güçlendiren Bilimsel Bir Yaklaşım

"Çocuklarla çalışırken en güçlü değişim aracı, ebeveyn-çocuk ilişkisidir."

Bernard Guerney

Çocuklar yaşadıkları duygu ve deneyimleri çoğu zaman sözcüklerle değil, oyun aracılığıyla ifade ederler. Ancak bazı durumlarda yalnızca çocukla yürütülen terapi süreci yeterli olmayabilir. Çocuğun yaşamındaki en önemli ilişki olan ebeveyn-çocuk ilişkisini güçlendirmek, duygusal gelişimi desteklemenin önemli yollarından biridir. Bu noktada Filial Terapi, ebeveynleri terapötik sürecin aktif bir parçası hâline getiren, bilimsel temellere dayanan bir terapi yaklaşımıdır.

Filial Terapi Nedir?

Filial Terapi, 1960'lı yıllarda Bernard ve Louise Guerney tarafından geliştirilmiş, oyun terapisi ilkelerine dayanan yapılandırılmış bir ebeveyn eğitim ve terapi modelidir.

Bu yaklaşımın amacı ebeveyni terapist yapmak değildir. Amaç; ebeveynlere çocuklarını daha iyi anlayabilmeleri, duygularını kabul edebilmeleri, empatik iletişim kurabilmeleri ve ev ortamında güvenli oyun etkileşimleri oluşturabilmeleri için gerekli becerileri kazandırmaktır.

Filial Terapide ebeveynler, terapistin yerini almaz. Ruh sağlığı uzmanı tarafından öğretilen terapötik becerileri belirli bir yapı ve profesyonel rehberlik eşliğinde çocuklarıyla uygulamayı öğrenirler. Süreç boyunca değerlendirme, geri bildirim ve yönlendirme terapist tarafından yürütülür.

Filial Terapi Nasıl Uygulanır?

Filial Terapi süreci öncelikle ebeveynlerle yapılan değerlendirme görüşmesiyle başlar. Ardından ebeveynlere;

  • Çocuğun oyununu takip etme,
  • Empatik dinleme,
  • Duyguları yansıtma,
  • Çocuğun liderliğini takip etme,
  • Güvenli sınırlar koyma,
  • Kabul edici iletişim kurma

gibi temel terapötik beceriler öğretilir.

Ebeveynler daha sonra bu becerileri ev ortamında çocuklarıyla gerçekleştirilen yapılandırılmış özel oyun zamanlarında uygular. Her oturumda ebeveynlerin deneyimleri birlikte değerlendirilir ve gerekli yönlendirmeler yapılır.

Filial Terapiye Kimler Katılabilir?

Filial Terapi sürecine çocuğun günlük yaşamında aktif rol alan bakım verenler katılır. Klinik değerlendirme sonrasında süreç; yalnızca anne, yalnızca baba veya anne ve babanın birlikte katılımıyla planlanabilir. Gerektiğinde çocuğun birincil bakımını üstlenen yasal bakım veren de sürece dahil edilebilir.

Filial Terapi 2-10 yaş aralığında çocuğu olan ebeveynlerle bireysel olarak ya da grup formatında uygulanabilir. Grup çalışmaları programın içeriğine bağlı olarak genellikle 4-6 ebeveyn veya aile ile yürütülür. Program, haftada bir kez gerçekleştirilen yaklaşık 90 dakikalık oturumlardan oluşan 10 haftalık yapılandırılmış bir süreçtir. Bu süreç boyunca ebeveynler öğrendikleri becerileri evde çocuklarıyla planlanan özel oyun zamanlarında uygulayarak terapötik süreci destekler.

Filial Terapinin Amaçları Nelerdir?

Filial Terapi yalnızca çocuğun yaşadığı güçlükleri ele almayı değil, aynı zamanda ebeveyn ile çocuk arasındaki ilişkinin güçlenmesini de hedefler.

Bu süreçte;

  • Ebeveyn-çocuk ilişkisinin güçlenmesi,
  • Güvenli bağlanmanın desteklenmesi,
  • Çocuğun duygularını daha rahat ifade edebilmesi,
  • Ebeveynin çocuğunu daha iyi anlayabilmesi,
  • Aile içi iletişimin güçlenmesi,
  • Çocuğun duygu düzenleme ve problem çözme becerilerinin desteklenmesi amaçlanmaktadır.

Filial Terapi Hangi Durumlarda Destekleyici Olabilir?

"Oyun, çocuğun dili; oyuncaklar ise kelimeleridir. Filial Terapi, ebeveynlere bu dili konuşmayı öğreterek çocuklarıyla olan bağlarını kelimelerin asla ulaşamayacağı bir derinlikte onarmalarını sağlar."

Prof. Dr. Garry Landreth (Oyun Terapisi Ekolünün Öncüsü)

Klinik değerlendirme sonrasında Filial Terapi aşağıdaki durumlarda destekleyici bir yaklaşım olarak planlanabilir:

  • Kaygı ve korkular
  • Ayrılık kaygısı
  • Davranış problemleri
  • Öfke kontrolünde yaşanan güçlükler
  • Kardeş kıskançlığı
  • Boşanma sürecine uyum
  • Yas ve kayıp süreçleri
  • Ebeveyn-çocuk ilişkisinde yaşanan güçlükler
  • Bağlanma ilişkisinin desteklenmesi
  • Özgüven sorunları
  • Duygu düzenleme güçlükleri
  • Okula uyum süreci

Unutmayın: Her çocuk ve her aile kendine hastır. Bu nedenle Filial Terapinin ailenize uygunluğu, yapılacak klinik değerlendirme sonucunda bireysel olarak belirlenir.

Filial Terapinin Bilimsel Dayanağı

Filial Terapi; çocuk merkezli oyun terapisi teknikleri ile John Bowlby’nin Bağlanma Kuramı’nı harmanlayan, etkililiği kanıta dayalı bilimsel araştırmalarla desteklenen bir modeldir. Geniş çaplı klinik araştırmalar ve meta-analizler (Bratton ve ark., 2005), ebeveynlerin sürece dahil edilmesinin çocuklardaki kaygı ve davranış sorunlarını çözmede tek başına yürütülen terapilerden çok daha yüksek ve kalıcı başarı sağladığını göstermektedir. Çünkü bu yöntem, çocuğun hayatındaki en birincil ilişkiyi onarır ve güvenli bağlanmayı destekler.

Sonuç

Filial Terapi, yalnızca çocuğun yaşadığı güçlükleri ele alan bir yaklaşım değil, aynı zamanda ebeveyn ile çocuk arasındaki ilişkiyi güçlendirmeyi hedefleyen bilimsel ve yapılandırılmış bir terapi modelidir. Güvenli, kabul edici ve oyun temelli etkileşimler sayesinde ebeveynler çocuklarını daha yakından tanımayı, duygularını anlamayı ve onlarla daha sağlıklı bir ilişki kurmayı öğrenirler.

Kocaeli İzmit ilçesinde çocuk ve ailelerle Filial Terapi yaklaşımı doğrultusunda değerlendirme ve ebeveyn danışmanlığı hizmeti sunmaktayım. Çocuğunuzun yaşadığı duygusal veya davranışsal güçlükler ya da ebeveyn-çocuk ilişkinizi güçlendirmeye yönelik profesyonel destek almak isterseniz benimle iletişime geçebilir, değerlendirme görüşmesi ve randevu oluşturabilirsiniz.

Nagihan ERGÜN